vrijdag 28 september 2012

Desmond Tutu Dinner


Vrijdagavond kijk ik met heel veel plezier naar de College Tour, waar Desmond Tutu – onder leiding van Twan Huys –  vanuit de Burgerzaal in het Deventer Stadhuis, de studenten als belangrijkste boodschap meegeeft: ‘Durf te dromen! Laat je idealen niet verdwijnen door de cynische oudjes, maar maak je dromen waar!’ Zijn vrolijke giechel maakt dat je om hem moet lachen.
Ik geniet daarna nog even na van de viering van die middag die door DRTV wordt uitgezonden.


Een keer zap ik langs een nieuwsuitzending en zie verontrustende berichten uit het dorpje Haren. Ik zap door; vandaag wil ik het even niet weten!

Zaterdag is dan de dag van het diner. Er is een kledingvoorschrift: Tenue de Ville. Ik ben nog even bang geweest dat ik in gala zou moeten (waar haal ik op zo’n korte termijn in ’s hemelsnaam galakleding vandaan in mijn maat???), maar gelukkig: Tenue de Ville kan ik aan: letterlijk en figuurlijk!
 
 
Op de uitnodiging staat dat we uiterlijk om kwart voor zeven in de Bergkerk moeten gaan, daarna gaan de deuren dicht.
Dat betekent dus dat ik inderdaad niet naar de Brink kan waar Desmond Tutu honderden toegestroomde mensen toespreekt en bloemen legt bij het monument van Albert Schweitzer. Ik hoor (en zie later op DRTV) dat hij een prachtige toespraak houdt. Belangrijkste boodschap: deel wat je hebt: als je dood ben en je meldt bij Petrus aan de hemelpoort met alles wat je in je leven aan materiele zaken hebt verzameld pas je simpelweg niet door de poort. Dus: Share, share, share!

Ik kan me daar zó in vinden: heb ik niet net in Oeganda nog weer gezien hoe hard onze hulp nodig is? Wij hebben het zo ongelooflijk goed in Nederland (en heus ik weet wel dat dat niet voor iedereen geldt, maar echt, de meeste mensen hebben niks te klagen…), daar kunnen we echt van delen!
In mijn Tenue de Ville laat ik met naar de Bergkerk brengen. Gelukkig zijn er al meer mensen van de ‘Gemeentetafel’. De tafels zijn prachtig gedekt.

 
Barbara Gwanmesia zingt opnieuw ‘How great thy art’ en het klinkt in de Bergkerk net zo mooi als gisteren in de Lebuinus.


Kort na zeven uur komt Desmond Tutu binnen, als altijd krijgt hij een staande ovatie. Barbara zingt Nkosi Sikelele; het Zuid-Afrikaanse volkslied. Alweer een kippenvelmoment.

Het is aan onze tafel, met drie wethouders, de burgemeester en zes vertegenwoordigers van organisaties die in Deventer actief zijn op het gebied van de Millenniumdoelen buitengewoon gezellig. We genieten van het heerlijke eten, prima wijn en natuurlijk het programma. Ik voel me heel bevoorrecht om hier te mogen zijn.
Twan Huys gaat in gesprek met Harold Robles, de oprichter van het Medical Knowledge Institute, een organisatie die ‘onze westerse kennis over gezondheid en hygiëne wil delen met hen die deze kennis niet hebben’. (Da’s toch wat we bij Bulungi ook een beetje doen? )
Robles is een groot bewonderaar van Albert Schweitzer en heeft er voor gezorgd dat zijn beeld in Deventer staat. Maar bovenal is hij degene die zijn vriend Desmond Tutu naar Deventer heeft gehaald.

Tutu krijgt uit handen van Commissaris van de koningin Ank Bijleveld-Schouten de koninklijke onderscheiding van Commandeur in de Orde van Oranje Nassau. ‘Baie, baie dankie’, is zijn reactie.
 
 
Om een uur half tien is zijn energie op en verlaat hij onder een staande ovatie de Bergkerk.

 
Nee, ik heb geen foto van ons samen, ik heb hem ook niet de hand geschud. Maar wat was het bijzonder om hem van zo dichtbij mee te mogen maken. Hij zit in mijn hart: deze grote, kleine man!
 

dinsdag 25 september 2012

Prayer for justice, joy and peace


 
Vrijdag 21 september. Gewapend met de poster van Bulungi  en een paar  zonnebloemen (want er is gevraagd of iedereen een bloem mee wil nemen) sta ik om 11 uur bij de Lebuinuskerk voor de viering met Desmond Tutu.  Als de poster hangt zoek ik een plekje in de kerk. Gelukkig is het nog niet heel druk zodat Roosmarijn bij me kan zitten. Het is - nu het nog ruim meer dan een uur duurt voor de viering begint - gezellig in de kerk: er zijn veel bekenden.

Om kwart voor 12 zit de zijbeuk nog niet vol: zouden de berichten dat er heel veel belangstelling is voor de viering mensen zo hebben afgeschrikt dat velen ervan hebben afgezien om te komen?
Gelukkig is dat niet zo: een half uur later is de kerk afgeladen. Zo hoort het.

Het is bijna half een; de fotografen staan op een kluitje klaar om een eerste plaatje van de aartsbisschop te schieten. Dat is ze vast niet gelukt; hij komt binnen te midden van een grote groep mensen en is zo klein, dat je hem bijna over het hoofd ziet!

 
Het altaar is vol: met vertegenwoordigers van de Katholieke kerk, de Protestantse kerk, de Islam, het Jodendom en de Humanistische stroming. En niet te vergeten natuurlijk de man waar het vandaag allemaal omdraait: aartsbisschop Desmond Tutu. Zijn openingsgebed zegt alles wat hij uitstraalt: met al onze verschillen is er zo veel om te delen en te vieren!
 
 
Here, in this house,
we have come
with all our differences,
seeking
common ground.
Let us take time
for each other,
for there is so much
to share and celebrate!

De Kameroense Barbara Gwanmesia zingt ‘How great thy art’. Wát een stem en wát een expressie. Dat kan alleen een Afrikaanse!

 
De vertegenwoordigers van de vier grote religies en het humanisme zingen over en verhalen van gerechtigheid, vreugde en vrede. Vier geloofsovertuigingen, vier windstreken: Desmond Tutu brengt ze samen.

 
Waarom kunnen wij dat hier in de kerk met 1200 mensen wel in grote eensgezindheid en kunnen we dat niet overal op de wereld?
 

zondag 23 september 2012

Desmond Tutu komt naar Deventer


Het is een paar weken geleden als ik hoor dat Aartsbisschop Desmond Tutu naar Deventer komt. De man die ik, net als Nelson Mandela, mateloos bewonder. Om zijn liefde voor mensen, maar vooral ook om zijn moed in de (niet altijd vreedzame) strijd tegen Apartheid.

Ik heb nooit begrepen hoe het kan dat mensen elkaar minder(waardig) vinden vanwege hun huidskleur. Ik wil het ook niet begrijpen; of je nu blank, zwart, bruin, geel of rood bent (of iets er tussen in); je bent een mens.

Net zomin als ik begrijp (of wil begrijpen) dat mensen elkaar veroordelen vanwege een religie; van mij mag iedereen geloven (of niet) wat hij wil en wat bij hem of haar past.

Daarmee sluit ik niet mijn ogen voor verschil in cultuur: geen mens hoeft mij te vertellen hoe ik mij moet kleden, ik vind dat man en vrouw samen (als ze samen zijn) tot een taakverdeling moeten komen waarbij ze zich goed voelen en nee, ik heb geen goed woord over voor mannen die hun seksuele ‘rechten’ opeisen zonder respect voor de vrouw en zonder na te denken over de gevolgen.

Ik sluit ook mijn ogen niet voor het gevaar van fundamentalisme: iedereen die uit naam van het geloof meent te kunnen onderdrukken, martelen en moorden of probeert andere mensen te dwingen een geloof aan te nemen heeft iets niet goed begrepen: in Koran, Bijbel en Thora worden  liefde en verdraagzaamheid gepreekt en ook de andere religies en het humanisme willen niet anders.

Desmond Tutu is (emeritus-) Anglicaans aartsbisschop (en dus ‘gewoon’ getrouwd, vader en opa, moeten ze in de katholieke kerk ook weer eens invoeren) en heeft zich als priester jarenlang ingezet voor de strijd tegen Apartheid in de tijd dat Mandela en zijn kameraden dat niet konden doen omdat ze gevangen zaten. De Zuid-Afrikaanse regering durfde dat met priesters niet aan, hoewel het hem ook niet gemakkelijk werd gemaakt. Terecht krijgt hij voor zijn verdiensten de Nobelprijs voor de Vrede. Na het officiële eind van de Apartheid weet hij met zijn Waarheids- en Verzoeningscommissie een burgeroorlog te voorkomen.

Nog steeds laat hij zijn stem horen: hij protesteert tegen de ongelijke verdeling van welvaart in de wereld, pleit voor de instandhouding van fondsen voor ontwikkelingssamenwerking en maakt zich hard voor goede gezondheidszorg in Zuidelijk Afrika via zijn banden met het Medical Knowledge Institute en onder het motto: Preventie door Educatie.

De Desmond and Leah Tutu Legacy Foundation deelt zijn denk- en levenswijze en bewaart zijn boodschap voor de generaties na ons.

Voor mij is zijn komst naar Deventer een niet te missen gelegenheid om hem ‘in het echt’ te zien. Desmond Tutu zal namelijk vrijdag 21 september een viering bijwonen in de Lebuinuskerk. Bulungi krijgt de vraag om een poster op te hangen in de Lebuinuskerk; Deventer wil graag de grote betrokkenheid van inwoners bij projecten over de hele wereld laten zien aan de bezoekers van de viering. Dat betekent dat ik in elk geval verzekerd ben van een plekje in de ongetwijfeld volle kerk!
 

Zaterdag de 22e legt hij bloemen bij het beeld van Albert Schweitzer op de Brink. Nog een mogelijkheid om hem te zien. Heel stiekem droom ik ervan hem de hand te kunnen schudden (graag met een fotograaf in de buurt…)

Een paar dagen voordat het bezoek plaatsvindt krijg ik een telefoontje van het stadhuis. Burgemeester Andries Heidema belt met de vraag of ik al plannen heb voor zaterdag? Jawel, naar de Brink dus. ‘Nou’, zegt hij, ‘misschien moet je dat maar skippen. Want ik wil je graag uitnodigen om aan de tafel van de Gemeente Deventer te komen zitten bij het diner in de Bergkerk ter ere van Desmond Tutu…’

Whow…ik weet even niet wat ik zeggen moet. Maar JA, ik ruil de Brink graag in om daar aanwezig te zijn! Nog nooit ben ik met een uitnodiging zo blij geweest!